ՄԵՆՔ՝ ՎԱՐԴԱՆԱՆՔ. Ավրորա Մարդիգանյանի վկայությունը

downloadԵղեռնը վերապրած հայուհին՝ Ավրորա Մարդիգանյանն (Արշալույս Մարտիկյան) իր «Հոշոտված Հայաստան» հուշագրության մեջ պատմում է հայրենի Չմշկածագ գյուղաքաղաքին բաժին ընկած դանթեական դժոխքի՝ Եղեռնի մասին: Բազում տառապալից դրվագների շարքում նա խոսում է չմշկածագցի հայ հոգևորականի՝ հայր Ռուբենի՝ քրիստոնեական ամուր հավատքի տեր քրիստոնյայի ու իր հոտին նեցուկ կանգնած հովվի մասին: Թուրք զինվորները հայր Ռուբենին կտտանքների ենթարկելով, քրիստոնեական տոկունությունը կոտրելու փափագով՝ ցանկանում են ենթարկել կրոնափոխության: Read the rest of this entry

Advertisements

Մեր հոգեւոր հայրենիքը (մասն Բ.) – Գարեգին վ. Յովսէփեան

Սկիզբը՝ այստեղ:

Բ

Ա՛րդ, ո՞րն է Հայ ժողովրդի հոգեւոր հայրենիքը:

Գարեգին ՀովսեփյանԱյս հարցի պատասխանը այն ժամանակ կարող ենք տալ, երբ աչքի առաջ ունենանք մեր ժողովրդի անցյալը: Որովհետեւ այնտեղ կարելի է որոշել միայն ժողովրդի հոգու բնորոշ գծերն ու յատկութիւնները, այնտեղ է պատկերանում ժողովրդի հոգեւոր կեանքի եւ ընդհանուր քաղաքակրթութեան մէջ ցոյց տուած զարգացումը: Պատմութիւնը ազգերի կեանքի հայելին է, իսկ հայելու մէջ անդրադառնում է ճիշտ պատկերը: Read the rest of this entry

ԳԻՏԱԺՈՂՈՎԻ ՀԱՅՏԱՐԱՐՈՒԹՅՈՒՆ

Օձնեցի2017 թ. լրանում է Հայ Առաքելական Սուրբ եկեղեցու Եռամեծար Հայրապետներից Սբ. Հովհան Օձնեցու գահակալման 1300-ամյակը:
Այս նշանավոր հոբելյանի առթիվ կազմակերպվում են մի շարք միջոցառումներ, հրատարակվում են գրքեր՝ նպատակ ունենալով վերարժևորել Եռամեծար Հայրապետ Սբ. Հովհան Օձնեցու գործունեությունը:
Վեհափառ Հայրապետի օրհնությամբ և Գուգարաց թեմի առաջնորդ Գերշ. Տ. Սեպուհ արք. Չուլջյանի առաջարկությամբ Գևորգյան Հոգևոր Ճեմարանն ու Ս. Էջմիածնի «Վաչե և Թամար Մանուկյան» մատենադարանը համատեղ նախաձեռնել են «Հովհան Օձնեցի իմաստասեր կաթողիկոսը և նրա ժամանակը» թեմայով գիտաժողովը, որը տեղի կունենա ս/թ դեկտեմբերի 5-ին:
Գիտաժողովին կարող են մասնակցել հայագիտությամբ և աստվածաբանությամբ հետաքրքրված անձինք:
Խնդրում ենք` զեկուցումների թեմաների առաջարկությունները հակիրճ նկարագրականով (շուրջ 250 բառ) ներկայացնել Գևորգյան Հոգևոր Ճեմարան մինչև 2017 թվականի նոյեմբերի 10-ը (նկարագրականները և մասնակցության հայտերը կարող եք ուղարկել odzneci1300.conference@gmail.com էլ. հասցեով):
Տեղեկացնում ենք, որ գիտաժողովի զեկուցումներն ի մի են բերվելու և հրատարակվելու Ս. Հովհան Օձնեցու գահակալման 1300-ամյակին նվիրված առանձին հատորով:

Մասնակցության հայտի ձևը՝ այստեղ:

Աղբյուրը

Գարեգին Ա հայրապետը՝ աշխարհականացման մասին

532994_353146218093230_390133688_nԺամանակակից աշխարհում Եկեղեցու առջև ծառացած մարտահրավերներից է աշխարհականացումը, որը բնորոշվում է հասարակության մեջ կրոնի դերի փոփոխությամբ (նվազմամբ)։ Այն բարդ և բազմաշերտ երևույթ է, ուստի և ուսումնասիրողները առանձնացնում են դրա մի շարք տարբերակներ։ Խորամուխ չլինելով աշխարհականացմանն առնչվող մանրամասների մեջ՝ ստորև կներկայացնենք երջանկահիշատակ Գարեգին Ա Ամենայն Հայոց կաթողիկոսի հայացքները խնդրո առարկա հարցի հետ կապված։

Վեհափառը տարբեր առիթներով անդրադարձել է այս կարևոր հարցին իր աշխատություններում և հարցազրույցներում՝ կարևորելով հայ հոգևորականության դերը դրան դիմակայելու հարցում։ Նախ նշենք, որ Վեհափառը ընդունում է, որ «Աշխարհայնացած աշխարհը այնպէս անսանձ եւ անհակակշիռ թափանցումով մտեր է մեր արտը, որ սկսեր է որոմը ցորենին հետ շփոթուիլ…»։ Read the rest of this entry

Մեր հոգեւոր հայրենիքը (մասն Ա.) – Գարեգին վ. Յովսէփեան

«Յուշ լիցին քեզ աւուրքն յաւիտենից.

իմացարուք զամսն ազգաց յազգս: Հարց

զհարսն քո եւ պատմեսցեն քեզ, ցծերս

քո՝ եւ ասասցեն քեզ»:

ԵՐԿՐՈՐԴ ՕՐԻՆԱՑ, ԼԲ. 7

Ա.

Գարեգին արքեպիսկոպոս ՅովսէփեանԶարգացման ենթակայ ամէն արարած իւր հայրենիքն ունի. բոյսը, կենդանին իւր բնիկ աշխարհն ունին, ուր աւելի ազատ աճել կարող են, քան մի ուրիշ երկրում: Հասարակածի բոյսերը բեւեռային գօտում աճել չեն կարող, ինչպէս եւ սառուցեալ ովկիանոսի թռչուններն ու կենդանիները շնչասպառ կը լինեն Սահարայի ջերմ անապատներում: Նախախնամութեան սահմանած մի օրէնք է այս, որին ենթարկւում է եւ մարդը: Բայց մի մեծ տարբերութիւն կայ մարդու եւ միւս աճող արարածների մէջ: Մարդու կեանքը կենդանականի եւ հոգեւորի մի գումար է, այսպէս էլ նորա հայրենիքի գաղափար՝ երկու երեսից բաղկացած եւ միմեանց հետ սերտ կապուած մի ամբողջութիւն:

Read the rest of this entry

ՄԵՆՔ՝ ՎԱՐԴԱՆԱՆՔ. Նիկոմիդիո եղեռնատես առաջնորդը

aleppo

Նկարում՝ մի խումբ հայ վերապրածներ քահանայի հետ Հալեպի հայկական եկեղեցու բակում, 1918 թ.

Հայոց եղեռնատես քահանաների մեկը՝ Կարապետ Գալֆայանը, ընթերցողին է փոխանցում իր հավատացյալ հոտը կորցրած, սեփական աչքերով նրանց մարտիրոսությունը տեսած Նիկոմիդիո հայ հոգևոր առաջնորդի՝ Ստեփաննոս արքեպիսկոպոս Հովակիմյանի տառապալից ապրումները տարագրության ճանապարհին: Չնայած խոր ու անդարմանելի ցավին՝ իմաստուն առաջնորդը հույսով, քրիստոնեական տոկուն հավատով ու համոզվածությամբ խոսք է ուղղում սերունդներին հայ ժողովրդի՝ ապագայում սպասվող հարության մասին` կատարվածը հիշելու հրամայականով:  Read the rest of this entry

Կյանքը՝ մահվան շեմին

Կյանքի վերջի իրավիճակներԱյսօր աշխարհի երկրների մեծ մասը սահմանադրությամբ հռչակված է իբրև աշխարհիկ, և դրանց հասարակությունն էլ բնույթով աշխարհիկ է: Չնայած այս ամենին՝ այդ երկրներում կրոնը չի կորցրել իր կարևոր դերակատարությունը: Տարբեր կրոններ, ի դեմս իրենց առաջնորդների, շարունակում են հրապարակայնորեն արտահայտել իրենց դիրքորոշումը հասարակությանը հուզող ամենատարբեր խնդիրների և մարտահրավերների նկատմամբ: Որոշ դեպքերում կրոնական առաջնորդի ազդեցությունը կարող է հատել-անցնել տվյալ կրոնի հետևորդների սահմանը (օրինակ՝ մեր օրերում Հռոմի Ֆրանցիսկոս պապը, Դալայ Լաման և այլք): Ասել է թե՝ շատ դեպքերում պետական կառույցներն էլ ստիպված են հաշվի նստել տվյալ երկրում ներկայացված կրոնական տարբեր ուղղությունների հետ այս կամ այն հարցում: Խնդիրն ավելի հստակ է կրոնական առումով միատարր բնակչություն ունեցող երկրների դեպքում, ինչպիսին Հայաստանի Հանրապետությունն է: Read the rest of this entry

Հիսուս Քրիստոս հուդայական գրականության մեջ

«Խաչի քարոզությունը

կորստյան մատնվածների համար

հիմարություն է,

իսկ մեզ` փրկվածներիս համար`

Աստծու զորություն» (Ա Կորնթ. 1.18):

«Մենք քարոզում ենք խաչված Քրիստոսին

ի գայթակղություն հրեաների և

ի հիմարություն հեթանոսների» (Ա Կորնթ. 1.23)

***

Բայց ասում եմ ձեզ՝ հեթանոսներիդ.

որքան ժամանակ որ հեթանոսների

առաքյալ եմ,

փառավորում եմ իմ պաշտոնը,

որպեսզի թերեւս նախանձ գցեմ նրանց մէջ,

որոնք իմ մարմնից են,

և փրկեմ նրանցից ոմանց.որովհետև,

եթե նրանց մերժվելը հաշտություն է աշխարհին,

ապա ի՞նչ է լինելու ընդունվելը,

եթե ոչ՝ կենդանություն մեռելներից։
(
Հռոմ. 11:12-14)
 

Շագալ, Հիսուս թֆելինով

Մարկ Շագալ, Դեղին խաչելություն, 1943 (դրվագ)

Այս վերնագրի ներքո անդրադարձ կկատարենք «Տոլդոթ Յեշու» գրվածքին, Հովսեփիոս Ֆլավիոսի և նոր և նորագույն շրջանի հրեա հեղինակների աշխատանքներում առկա Հիսուս Քրիստոսի անձի, Նրա դերին ու գործին վերաբերող ժամանակակից հուդայական հայացքներին: Read the rest of this entry

ՄԵՆՔ՝ ՎԱՐԴԱՆԱՆՔ. Հայ որբերը և Հաղորդության խորհուրդը

հայ որբեր

Նկարը՝ hetq.am կայքից

Հայ երեխաների մեջ քրիստոնեական հավատքի դրսևորման և հոգեբանական չափազանց հետաքրքիր վարքի արտահայտություն է ներկայացվող վկայությունը: Մարի անունով աղջնակը այլ հայ երեխաների հետ հայտնվում է բռնի թրքացմամբ զբաղվող Մարդինի որբանոցում: Երիտթուրքերը նախատեսել էին հայ որբերին ենթարկել իսլամացման և թրքացման: Չնայած երեխաներին արգելում էին հայերեն խոսել, գործածել իրանց քրիստոնեական՝ ավազանի անունները, առավել ևս՝ որևէ քրիստոնեական վարքագիծ դրսևորվել, երեխաները գտնում են հնարը՝ իրենց ինքնության անբաժան մաս դարձած Հաղորդության խորհուրդը կրկնօրինակելու՝ այդպիսով ընդգծելով իրենց պատկանելությունը հայ քրիստոնյայի ինքնությանը: Մարդինի որբանոցը գտնվում էր լքված քրիստոնեական եկեղեցու շինության տարածքում: Հետագայում հայերը երեխաներին ազատում են թրքական որբանոցից, վերադարձնում Հայ Եկեղեցու գիրկը: Read the rest of this entry

Երիտասարդական գիտաժողով՝ Մատենադարանում

1960006_10205298076877229_1520853476281294379_nՀարգելի՛ գործընկերներ,

«Մատենադարանի երիտասարդ գիտաշխատողների միավորում» ՀԿ-ն 2017 թ. նոյեմբերի 28-30-ը կազմակերպում է երիտասարդական հերթական գիտաժողովը: Զեկուցումներ կարող են ներկայացվել հետևյալ թեմաներով.

Read the rest of this entry

%d bloggers like this: